فرصت یا تله؟ p/e بازار پاسخ می‌دهد!

بورسینه – رجا ابوطالبی: نسبت p/e به زبان ساده حاصل تقسیم قیمت بر سود پیش بینی شده شرکت است و در واقع بازگشت سرمایه یا دارایی سهامدار را نشان می‌دهد.

به عنوان مثال اگر بانکها سالانه ۲۰% سود پرداخت کنند. می‌توان گفت که نسبت p/e بانک برابر ۵ است. به این معنا که اگر شما به عنوان سرمایه گذار، سرمایه ۱۰ میلیون تومانی خود را در بانک سرمایه گذاری کنید، می‌توانید هر سال ۲.۰۰۰.۰۰۰ تومان سود از بانک دریافت کنید. به عبارت ساده‌تر اگر شما سرمایه گذاری در بانک را انتخاب کنید، بعد از ۵ سال قادر خواهید بود به دارایی اولیه خود (۱۰ میلیون تومان) برسید.

کاربرد نسبت پی بر ای در بورس

محاسبه نسبت پی به ای یکی از روش های ارزش گذاری در بورس است. هرچه نسبت پی به ای یک سهم کمتر باشد، آن سهم از ارزندگی بیشتری برخوردار است.

البته نمی‌توان تنها با این معیار شرکت‌ها را ارزش‌گذاری کرد، زیرا سودسازی شرکت‌ها به عوامل مختلف دیگری بستگی دارند.

با این تفاسیر پی بر ای می‌تواند دید خوبی به سهامداران بدهد که کجای بازار ایستادند؟ به عنوان مثال پی بر ای کل بازار در تیر ۹۹ به عدد ۴۲ رسید. عددی که به وضوح حباب بازار را فریاد می‌زد اما سهامداران چشم و گوش خود را بر روی اعداد بستند. برای نشان دادن بزرگی آن، کافی است که پی بر ای تیر ۹۸ را با تیر ۹۹ مقایسه کنیم؛ رسیدن عدد ۶.۵۵ به ۴۲ هم رشد موشکی بازار و هم حباب آن را تایید می‌کند.

اما امروز که تقریبا ۵ سال از ریزش تاریخی بورس می‌گذرد، پی بر ای کل بازار به حوالی عدد ۷ رسیده که بیشترین مقدار آن در ۱۸ ماهه گذشته است. به عبارتی دیگر، رشد قیمت نمادها و شاخص کل، سبب شد تا نسبت p/e به این محدوده برسد.

از آن جایی که نسبت ۷.۳۸ در ۱۸ ماهه گذشته بی‌سابقه بوده، انتظار می‌رود که میل به خرید سهام کاهش یابد. همین اتفاق نیز افتاد و شاخص کل در ۱۵ روزه‌ی خرداد، نزدیک به ۳ درصد اصلاح را تجربه کرد.

این اتفاق سبب می‌شود که p/e کل بازار مجددا در محدوده ۶ ظاهر شود. از سوی دیگر و با آغاز تابستان و ناترازی انرژی که تولید و فروش محصولات را تحت تاثیر قرار می‌دهد، این نسبت در همین محدوده درجا خواهد زد و فرصت‌های معاملاتی خوبی را برای نیمه دوم سال خلق می‌کند.

بنابراین ریسک ناترازی‌ها از یک سو و ریسک سیاست‌های خارجی از سوی دیگر، تابستان راکدی را برای بازار سرمایه ایجاد خواهد کرد؛ البته تابستانی پر از فرصت‌های جذاب سرمایه‌گذاری و نه به مثابه سال ۱۳۹۹ پر از تله و ریسک!