سکه و بورس پیشتاز بازدهی بازارها در هفته و ماه اخیر

بورسینه – مسیحا حیدریان؛ بررسی داده‌های مقایسه بازدهی بازارها نشان می‌دهد در ماه اخیر رقابت نزدیک و پرنوسانی میان بازارهای دارایی شکل گرفته اما سکه و پس از آن دلار و سهام بورس در صدر جدول بازدهی قرار گرفته‌اند. در نمودار ماهانه، سکه با اختلاف قابل‌توجهی نسبت به سایر گزینه‌ها بیشترین بازدهی را ثبت کرده و عملا به پربازده‌ترین مقصد سرمایه در دوره یک‌ماهه تبدیل شده است. دلار نیز با عملکردی مثبت و دو رقمی در جایگاه بعدی ایستاده و نشان داده است که همچنان به‌عنوان سپر تورمی مورد توجه بخشی از سرمایه‌گذاران قرار دارد. در همین بازه زمانی، شاخص کل بورس و فرابورس نیز بازدهی مثبتی را به ثبت رسانده‌اند و هرچند میزان رشد آن‌ها کمتر از سکه و دلار بوده، اما همین چرخش به سمت ارقام سبز بعد از دوره‌ای طولانی از رکود و نوسان محدود، نشانه‌ای از بازگشت تدریجی اعتماد به بازار سهام است. در مقابل، نفت تنها بازاری بوده که در افق ماهانه بازدهی منفی را تجربه کرده و به‌نوعی بازنده اصلی این مقایسه محسوب می‌شود؛ موضوعی که می‌تواند ناشی از تعدیل انتظارات نسبت به رشد قیمت انرژی و تغییر چشم‌انداز تقاضای جهانی باشد.

در افق زمانی کوتاه‌تر و بر اساس داده‌های هفتگی، تصویر بازارها تا حدی متفاوت اما همچنان با برتری دارایی‌های ریالی و طلایی همراه است. در هفته اخیر، سکه باز هم در صدر جدول بازدهی قرار گرفته و نشان داده است که جریان تقاضا برای دارایی‌های مبتنی بر طلا همچنان قدرتمند است. دلار نیز در جایگاه بعدی قرار دارد و بازدهی هفتگی آن نشان می‌دهد که بازار ارز هنوز از فاز جذابیت کوتاه‌مدت برای معامله‌گران خارج نشده است. در این میان، نفت که در افق ماهانه منفی بود، در بازه هفتگی جهش مثبتی را ثبت کرده و بخشی از افت قبلی خود را جبران کرده است؛ اما هنوز نتوانسته در رقابت با سکه و دلار و سهام بورس جایگاه برتری به دست آورد. شاخص‌های بورس و فرابورس هم در هفته اخیر عملکردی مثبت داشته‌اند و بازدهی آن‌ها در محدوده‌ای قرار گرفته که برای سرمایه‌گذارانی با دید میان‌مدت می‌تواند قابل‌توجه باشد. رشد چند درصدی بورس در کنار بازده مثبت فرابورس نشان می‌دهد که جریان پول حقیقی به آرامی در حال بازگشت به بازار سهام است؛ روندی که اگر تقویت شود، می‌تواند جایگاه بورس را در مقایسه با بازارهای موازی در ماه‌های آینده ارتقا دهد.

بیشترین سود به دارندگان سکه رسید

نکته مهم در این مقایسه آن است که هم در افق ماهانه و هم در افق هفتگی، ترکیب برندگان بازار تقریبا ثابت مانده و سکه، دلار و بورس نقش اصلی را در خلق بازدهی ایفا کرده‌اند. سکه با توجه به جهش قیمت طلای جهانی و انتظارات تورمی داخلی، بیشترین سود را نصیب دارندگان خود کرده و در نقش یک دارایی امن و پرنوسان عمل کرده است. دلار نیز همچنان به‌عنوان دماسنج انتظارات ارزی و تورمی عمل می‌کند و هرگونه تغییر در سیاست‌های اقتصادی و سیگنال‌های سیاسی می‌تواند به سرعت در قیمت آن منعکس شود. بورس اما در این میان از دو جهت اهمیت دارد؛ اول آن‌که پس از دوره‌ای طولانی از رکود، اکنون در کنار بازارهای موازی به بازدهی مثبت رسیده و دوم این که برخلاف سکه و دلار، ماهیت مولد و شفاف‌تری دارد و می‌تواند در صورت تثبیت روند صعودی، سرمایه‌های سرگردان را به سمت تولید و بنگاه‌های بورسی هدایت کند.

از منظر مزیت نسبی برای سرمایه‌گذاری، داده‌های اخیر نشان می‌دهند که در افق‌های بسیار کوتاه‌مدت همچنان سکه و دلار جذابیت بیشتری برای سرمایه‌گذاران ریسک‌پذیر دارند، اما رشد مثبت بورس در هفته و ماه اخیر این پیام را مخابره می‌کند که بازار سهام می‌تواند به‌تدریج به رقیب جدی‌تری برای بازارهای طلا و ارز تبدیل شود، به خصوص اگر ثبات نسبی در متغیرهای کلان و نرخ ارز حفظ شود و سیاست‌گذار از تصمیمات ناگهانی و محدودکننده برای بازار سرمایه پرهیز کند. در مقابل، عملکرد ضعیف نفت در افق ماهانه و نوسان محدود اونس جهانی طلا نشان می‌دهد که این دو بازار، دست‌کم در کوتاه‌مدت، نسبت به رقبای داخلی خود در موقعیت پایین‌تری از منظر بازدهی قرار گرفته‌اند.

به‌طور خلاصه، مقایسه بازدهی بازارها در هفته و ماه اخیر نشان می‌دهد که سکه و بورس به‌تدریج در حال تبدیل شدن به ترکیبی جذاب برای سبد سرمایه‌گذاری هستند. سکه برای پوشش ریسک‌های تورمی و ارزی و بورس برای بهره‌گیری از فرصت‌های رشد شرکت‌ها و صنایع بورسی. اگر روند فعلی در هفته‌های آینده ادامه یابد، مزیت نسبی سرمایه‌گذاری از بازارهای صرفا سفته‌بازانه به سمت بازار سرمایه می‌تواند تقویت شود و این همان نقطه‌ای است که می‌تواند به بازگشت پایدارتر اعتماد به بورس و تعمیق بازار سهام در اقتصاد ایران منجر شود.